کتاب بامداد خمار

کتاب بامداد خمار
کتاب بامداد خمار نوشته‌ی فتانه حاج سید جوادی (با نام هنری پروین) یکی از ماندگارترین و پرخواننده‌ترین رمان‌های معاصر فارسی است. این اثر از زمان نخستین انتشارش تا امروز بیش از پنجاه بار تجدید چاپ شده و به زبان‌های ایتالیایی، یونانی و آلمانی نیز ترجمه شده است. عنوان کتاب، استعاره‌ای از رنجِ عشق و پایداری است؛ رنجی که همچون بامداد خمار، شیرینیِ مستیِ شبانه‌ی عشق را با تلخیِ بیداری پس از آن درهم می‌آمیزد.
درون‌مایه‌ی اصلی رمان، تقابل میان عشق و عقل، احساس و منطق، و تفاوت طبقاتی در جامعه‌ی ایران دوران رضا شاه است. روایت کتاب از زبان محبوبه، زنی از خانواده‌ای اشرافی و مرفه است که در جوانی، در اثر شور و احساس، دل به رحیم، شاگردی نجار و از طبقه‌ای پایین‌تر، می‌بازد. محبوبه برای این عشق، در برابر خانواده‌اش می‌ایستد و همه چیز را فدای احساس خود می‌کند، بی‌آنکه از پیامدهای تلخ تفاوت فرهنگی و طبقاتی آگاه باشد.
رمان با نثری روان، تصویری تلخ و عبرت‌آموز از پیامدهای تصمیم‌های شتاب‌زده‌ی عاشقانه ترسیم می‌کند. در بخش‌هایی از داستان، این روایتِ تلخ و تجربه‌اندوز از زبان محبوبه، به سودابه ـ دختر جوانی که در آستانه‌ی تصمیمی مشابه قرار دارد ـ بازگو می‌شود تا شاید او از تکرار همان خطا پرهیز کند.
کتاب بامداد خمار  اثری است که در عین عاشقانه بودن، لایه‌هایی از نقد اجتماعی و فرهنگی را نیز در خود دارد و به‌ویژه در میان مخاطبان زن، به یکی از نمادین‌ترین رمان‌های هشداردهنده درباره‌ی عشق‌های طبقه‌گریز بدل شده است.